Chụp X-quang xương cẳng tay là kỹ thuật được áp dụng phổ biến để chẩn đoán các chấn thương và bệnh lý ở cẳng tay, chẳng hạn như gãy xương, trật khớp, viêm tủy xương, các khối u xương, v.v. Trong bài viết này, chúng tôi sẽ giúp bạn có thêm những kiến thức cơ bản về kỹ thuật chụp X quang xương cẳng tay thẳng nghiêng.
Cẳng tay là gì?
Vùng cẳng tay được đo từ bên dưới nếp gấp khuỷu ba khoát ngón tay đến nếp gấp xa nhất ở cổ tay. Vùng cẳng tay được chia thành hai tiểu vùng đó là: vùng trước của cẳng tay và vùng sau của cẳng tay.
Chụp X quang xương cẳng tay thẳng nghiêng là gì?
Chụp X quang xương cẳng tay thẳng nghiêng là một kỹ thuật hình ảnh thường được sử dụng để đánh giá hiệu quả các tổn thương ở vùng cẳng tay. Kỹ thuật này chụp được toàn bộ cẳng tay ở tư thế ngửa, thậm chí là cả khớp khuỷu tay và khớp cổ tay. Ảnh được chụp ở hai góc nhìn là thẳng và nghiêng.
Cũng giống như các loại chụp X quang khác, chụp X quang xương cẳng tay sử dụng máy chụp X quang với cơ chế tia X có thể xuyên qua mô mềm và dịch để tạo ra hình ảnh của xương vùng cánh tay.
Các chấn thương cần phải chụp X quang xương cẳng tay thường gặp đó là: Gãy xương cẳng tay, trật khớp cẳng tay hoặc các bệnh lý viêm xương, viêm khớp, loãng xương, nhiễm trùng, u xương lành tính và ác tính… Trong đó, gãy hai xương cẳng tay là tổn thương đặc biệt cần phải chụp X quang xương cẳng tay thẳng nghiêng.
Những trường hợp được chỉ định chụp X quang xương cẳng tay
Chụp X-quang xương cẳng tay thường được thực hiện khi:
- Có dấu hiệu gãy xương hoặc trật khớp, rạn xương;
- Nghi ngờ bị biến dạng xương cẳng tay;
- Tay có tình trạng sưng tấy;
- Nghi bị nhiễm trùng ở xương cẳng tay;
- Nghi ngờ mắc các bệnh như: U xương, lao xương, nang xương, …
Ngoài ra, chụp X-quang xương cẳng tay được thực hiện để kiểm tra tình trạng của xương sau khi bó bột, hoặc để xem phần xương bị gãy hoặc rạn đã hồi phục hay chưa.
Quy trình chụp X quang xương cẳng tay thẳng nghiêng
Thông thường, quy trình chụp X quang xương cẳng tay thẳng nghiêng sẽ được thực hiện theo các bước dưới đây:
Bước 1: Chuẩn bị chụp
- Trước khi chụp X quang xương cẳng tay thẳng nghiêng, bệnh nhân sẽ được yêu cầu tháo đồ trang sức và những vật dụng kim loại trên người để không cản trở đến việc chụp.
- Nếu đang mang thai hoặc nghi ngờ có thai, bệnh nhân cần thông báo ngay cho bác sĩ và tìm giải pháp an toàn để tia X không ảnh hưởng xấu đến thai nhi trong bụng mẹ.
- Bệnh nhân có thể sẽ được yêu cầu mặc quần áo bệnh viện.
- Bệnh nhân cần phải có giấy chỉ định chụp X-quang.
Bước 2: Tiến hành chụp
Quy trình thực hiện kỹ thuật chụp X quang xương cẳng tay nghiêng sẽ được thực hiện bởi các bác sĩ chuyên khoa và có sự hỗ trợ của kỹ thuật viên điện quang.
- Bệnh nhân đi vào phòng chụp phim X quang.
- Bác sĩ chuyên khoa nhận phiếu chỉ định chụp X quang và so sánh bộ phận cần chụp với chấn thương lâm sàng của bệnh nhân.
- Bác sĩ giải thích quy trình thực hiện kỹ thuật từng bước cho bệnh nhân hiểu.
- Kỹ thuật viên điện quang điều chỉnh giá chụp, khoảng cách bóng khoảng 1m.
- Bác sĩ hướng dẫn người bệnh ngồi cạnh bàn chụp X quang, người bệnh duỗi thẳng khuỷu tay, lòng bàn tay để ngửa, mặt sau cẳng tay áp sát phim chụp. Tư thế nghiêng khuỷu tay gập bờ ngoài cẳng tay áp sát phim chụp.
- Kỹ thuật viên sẽ điều chỉnh sao cho tia X quang trung tâm vào giữa cẳng tay.
- Dán chữ cái (F) (T) tương ứng với tay bệnh nhân lên bảng số hóa.
- Lưu tên và tuổi của bệnh nhân vào máy tính, sau đó chọn chương trình tương ứng với bộ phận cần chụp.
- Kỹ thuật viên điều chỉnh các yếu tố (48kv; 1,2mAs).
- Bác sĩ yêu cầu bệnh nhân nín thở trong thời gian ngắn để hình ảnh thu được rõ nét nhất.
- Đóng cửa phòng chụp ảnh và phát tia X quang.
- Sau khi chụp ảnh xong, bệnh nhân được hướng dẫn vào phòng chờ đợi lấy kết quả.
- Kỹ thuật viên điều chỉnh độ tương phản và kiểm tra độ cân bằng của hình ảnh trên phim.
- In phim chụp ra.
Bước 3: Đánh giá phim chụp
- Kết quả đạt: Lấy trên một khớp và dưới một khớp, và ít nhất một khớp gần vị trí tổn thương nhất. Ở tư thế thẳng nghiêng, phim chụp lấy được toàn bộ phần hai xương cẳng tay.
- Chất lượng tia X: Rõ nét, độ tương phản cao.
- Phim chụp X quang có ghi tên, tuổi bệnh nhân, có dấu (F) (T) và ngày tháng năm chụp.
- Bác sĩ chuyên khoa đánh giá tổn thương dựa trên hình ảnh máy tính thu được.
- Bác sĩ chuyên khoa có thể tư vấn chuyên môn cho bệnh nhân nếu cần.
Bước 4: Biến chứng và điều trị
- Kỹ thuật chụp X quang xương cẳng tay thẳng nghiêng không phức tạp và cũng không có biến chứng nào xảy ra.
- Tuy nhiên, một số trường hợp phải chụp lại do bệnh nhân không giữ yên trong quá trình chụp nên kết quả phim chụp không rõ ràng, không nhìn rõ tổn thương.
Trên đây là những chia sẻ hữu ích về kỹ thuật chụp X quang xương cẳng tay mà chúng tôi muốn thông tin đến bạn. Hi vọng bài viết có thể giải đáp phần nào những thắc mắc của bạn về kỹ thuật này.
